Pers

Uit onderzoek van Stichting Consumer Justice blijkt dat 74% van de Nederlanders vindt dat er strengere regels moeten komen voor de manier waarop energiebedrijven hun prijzen verhogen. Daarnaast gelooft 53% niet dat hun energieleverancier in hun belang handelt.

Amsterdam, 15 december 2025 – Uit nieuw landelijk onderzoek[1] van Stichting Consumer Justice (SCJ) blijkt dat de meeste Nederlanders voorstanders zijn van strengere regels op de prijsbeslissingen van energiebedrijven. Uit het onderzoek blijkt dat bijna driekwart van de bevolking (74%) vindt dat er strengere regels moeten komen die beperken hoeveel energieleveranciers hun prijzen mogen verhogen. Bovendien is 74% van de Nederlanders het ermee eens dat leveranciers elke prijsverhoging publiekelijk moeten motiveren. Dit wijst op de noodzaak van meer toezicht in de sector.

Het onderzoek toont ook aan dat meer dan de helft van de Nederlanders (53%) er niet op vertrouwt dat hun energieleverancier in hun belang handelt, wat duidt op een toenemende vertrouwenscrisis in de Nederlandse energiesector. Het gebrek aan vertrouwen in energiebedrijven in Nederland volgt op een sterke stijging van de energierekeningen, die volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) sinds 2020 bijna zijn verdubbeld. Deze prijsstijgingen hebben aanzienlijke gevolgen voor consumenten: 54% van hen zegt zich zorgen te maken over de betaalbaarheid van hun energierekeningen in de komende twaalf maanden. Bovendien laat het onderzoek zien dat meer dan een derde van de Nederlanders (38%) vindt dat energiebedrijven de afgelopen jaren niet eerlijk zijn geweest bij het vaststellen van hun prijzen.

Namens SCJ zegt Michael Lints, voorzitter van de raad van bestuur:

“Deze bevindingen wijzen op een diepgaand gebrek aan vertrouwen in de energiesector en op een duidelijke behoefte aan eerlijkheid en transparantie bij het Nederlandse publiek. Jarenlang hebben bedrijven met variabele contracten hun prijzen plotseling en zonder voldoende rechtvaardiging verhoogd, waardoor consumenten zich misleid en onbeschermd voelden. Een cruciale stap om het vertrouwen in de sector te herstellen is om energiebedrijven verantwoordelijk te houden voor de gevolgen van hun prijsbeslissingen. Dit is precies wat SCJ beoogt met haar collectieve actie tegen de tien grootste energieleveranciers.”

SCJ heeft op 29 september 2025 een dagvaarding uitgebracht en is zij een collectieve actie gestart tegen alle tien grote Nederlandse energieleveranciers, om gerechtigheid te eisen voor miljoenen Nederlandse huishoudens en kleine bedrijven die sinds april 2017 te maken hebben met oneerlijke prijsverhogingen in hun variabele energiecontracten. De energieleveranciers waren opgeroepen op 29 oktober 2025 te verschijnen bij de rechtbank waarna de procedure inhoudelijk begint.

De vordering:

• Omvat 10 grote energieleveranciers: de dagvaarding heeft betrekking op de toen grootste energieleveranciers die oneerlijke contractclausules hebben toegepast bij variabele energiecontracten, waaronder: Vattenfall, Eneco, Essent, Energiedirect, Budget Thuis, Greenchoice/ Greenchoice Zakelijk, ENGIE, Oxxio en Vandebron. Deze uitgebreide dekking - groter dan bij andere initiatieven - zorgt ervoor dat zo veel mogelijke leveranciers verantwoordelijk worden gehouden voor het gebruik van oneerlijke clausules.

• Zorgt ervoor dat zowel huishoudens (consumenten) als het kleinbedrijf worden vertegenwoordigd: de collectieve actie gaat verder dan alleen consumenten. Ook kleine ondernemingen, die het fundament van de Nederlandse economie vormen en die ook te maken hebben gehad met dezelfde plotselinge prijsstijgingen en contractuele valkuilen, worden expliciet vertegenwoordigd. Door het voor beide groepen op te nemen, weerspiegelt deze collectieve actie zoveel mogelijk de werkelijke omvang van de economische schade die de hele samenleving heeft geleden.

• Combineert juridische argumenten op het gebied van consumentenrecht en mededingingsrecht: de collectieve actie van SCJ is ook de eerste die zich zowel op het mededingingsrecht als op het consumentenrecht baseert. SCJ stelt dat de leveranciers onderling hun feitelijke handelwijze hebben afgestemd en zo de concurrentie hebben beperkt, door energieprijzen op onwettige wijze te verhogen. Deze aanpak versterkt de collectieve actie en benadrukt het systematische karakter van oneerlijke handelspraktijk. SCJ eist zowel compensatie voor de geleden en te lijden schade als een gebod om zo snel mogelijk een einde aan deze oneerlijke handelspraktijken te maken, die het vertrouwen in een eerlijke Nederlandse energiemarkt ondermijnen.

Energieleveranciers maken sinds april 2017 gebruik van ‘wijzigingsclausules’ en ‘aanpassingsclausules’ om eenzijdig de prijzen van variabele energiecontracten te verhogen. Klanten kregen te maken met plotselinge en forse prijsverhogingen, maar het is onduidelijk of zij te horen hebben gekregen waarom, wanneer en met hoeveel hun energierekening zou stijgen. Rechters en toezichthouders hebben al bevestigd dat dergelijke clausules in strijd zijn met het Europese consumentenrecht. Desondanks blijven leveranciers volgens SCJ deze clausules gebruiken, waardoor risico’s en kosten worden afgewenteld op hun klanten.

Als eisende stichting vertegenwoordigt SCJ collectief alle getroffen klanten van genoemde leveranciers en biedt het hen een efficiënte juridische procedure om het gebruik van oneerlijke contracten op de Nederlandse energiemarkt aan te vechten.

SCJ roept alle getroffen huishoudens en kleine ondernemingen op om zich bij de actie aan te sluiten, deze te steunen en de compensatie te eisen waar zij na jarenlange oneerlijke energiekosten recht op hebben.

Over Stichting Consumer Justice
De Stichting is opgericht om Nederlandse consumenten te helpen bij het verkrijgen van toegang tot het rechtssysteem. De stichting bundelt haar achterban en zorgt ervoor dat vele individuele en gelijksoortige vorderingen, die (te) klein of te complex zijn om afzonderlijk te behandelen, alsnog in één keer collectief kunnen worden beslecht en maakt zo collectieve acties mogelijk tegen producenten, bedrijven of praktijken die frauduleus, concurrentieverstorend of markt-dominant gedrag vertonen. Deze aanpak biedt een praktische en efficiënte manier om geschillen aan te pakken die anders onbestraft zouden blijven en draagt bij aan de effectieve en evenwichtige handhaving van onder meer consumentenrechten. Meer informatie is beschikbaar op: https://www.mijnenergieclaim.nl/.

Over het onderzoek
Aan het landelijk representatieve onderzoek namen 1.023 respondenten uit heel Nederland deel, via zowel mobiele apparaten als desktops. Het onderzoek vond plaats tussen 29 oktober en 3 november 2025 en werd onafhankelijk uitgevoerd in opdracht van SCJ. De deelnemers werd gevraagd naar hun perceptie van de energiesector, of zij vinden dat energiebedrijven eerlijk handelen en hoe het recente prijsbeleid hun dagelijks leven en hun gemeenschap heeft beïnvloed.

Over Michael Lints
Michael Lints, voorzitter van de raad van bestuur van de Stichting (SCJ), is Nederlands staatsburger met meer dan 20 jaar leiderschapservaring als ondernemer en investeerder. In zijn rol als bestuurslid en woordvoerder van de raad van bestuur zet hij zich in voor het bevorderen van consumentenrechtvaardigheid, geleid door de principes van eerlijke behandeling, transparantie en verantwoordelijkheid.

[1] Het onderzoek vond plaats tussen 29 oktober en 3 november 2025 middels een enquête en werd ingevuld door 1.023 respondenten. In de enquête is gevraagd naar de perceptie van mensen over de energiesector, of zij vinden dat energiebedrijven eerlijk handelen en wat volgens hen de impact is van het beleid van energiebedrijven op de bredere samenleving. De enquête bestond uit 27 vragen. Het onderzoek werd uitgevoerd door een geaccrediteerd marktonderzoeksbureau dat gecertificeerd lid is van de British Polling Council. De organisatie heeft garantie afgegeven voor een strikte enquêtemethodiek; deze sluit elke mogelijke vertekening door één enkele bron uit.